Κυνηγετικά όπλα – Πρακτικό εγχειρίδιο Κυνηγού

· Τα σκάγια

 Γενικά χαρακτηριστικά

Τα σκάγια είναι πολυάριθμα μικροσκοπικά βλήματα με σχήμα κατά κανόνα σφαιρικό που περιέχονται στην ίδια γόμωση. Με ελάχιστες εξαιρέσεις (κυβικά ή φακοειδή σκάγια, σκάγια από ελαστικό) έχουν σχήμα απόλυτα σφαιρικό και είναι κατασκευασμένα συνήθως από κράμα μόλυβδου και αντιμονίου και μπορεί να είναι επινικελωμένα ή επιχαλκωμένα για να επιτυγχάνουν μεγαλύτερη διάτρηση. Επίσης κατασκευάζονται και σκάγια ατσάλινα για ειδικές χρήσεις, κυρίως στο βάλτο, όπου ο μόλυβδος μπορεί να προκαλέσει μολυβδίαση στις πάπιες. Το βάρος της γόμωσης των σκαγιών δεν είναι σταθερό στο ίδιο διαμέτρημα, αλλά κυμαίνεται μέσα σε όρια που έχει καθορίσει η διεθνής πρακτική και τα οποία έχουν σχέση με την αντοχή των όπλων και το μήκος της θαλάμης.

Πίνακας 4.1 Βάρος γόμωσης σκαγιών στα διάφορα διαμετρήματα ανάλογα με το μήκος της θαλάμης.
/ Μήκος θαλάμης
Διαμέτρημα Cal
65 – 70 mm ή 2 ½΄΄ – 2 ¾΄΄  Κανονική
70 mm ή 2 ¾΄΄ Semi magnum
76 mm ή 3΄΄ Magnum
89 mm ή 3½΄΄
Super magnum
12 28* – 36 gr 36 – 40 gr 40 – 52 gr 52 – 64 gr
16 24 – 32 gr -**
20 21 – 28 gr 28 – 36
24 18 – 25 gr
28 16 – 21 gr
32 12 – 15 gr
36 8 – 15 gr 16 – 21
* Τα φυσίγγια Cal 12 που προορίζονται για το άθλημα του Trap φέρουν γόμωση 24 γρ σκαγιών, γιατί έτσι ορίζουν οι κανονισμοί του αθλήματος.
** Η παύλα σημαίνει ότι δεν υπάρχει αντίστοιχη γόμωση στο διαμέτρημα.

Τα νούμερα των σκαγιών

Τα σκάγια είναι τυποποιημένα σε νούμερα από το 0 έως το 12 έτσι ώστε όσο αυξάνεται το νούμερο να μικραίνει η διάμετρος του σκαγιού. Μεταξύ δύο διαδοχικών νούμερων η διαφορά στη διάμετρο είναι 1/4 του χιλιοστού. Οσο πιο βαριά είναι η γόμωση τόσο πιο πολλά σκάγια στο ίδιο νούμερο παίρνει, και όσο πιο μεγάλα είναι τα σκάγια και επομένως πιο μικρό το νούμερό τους, τόσο πιο λίγα σκάγια παίρνει η γόμωση του ιδίου βάρους.

Πίνακας 4.2 Ονομασία και διάμετρος σκαγιών με την τυποποίηση διαφόρων χωρών

Πίνακας 4.2 Ονομασία και διάμετρος σκαγιών με την τυποποίηση διαφόρων χωρών

 Οι επιλογές

Ανάλογα με την κάννη: Βάζουμε γενικά φυσίγγι με πιο ψιλά (μεγαλύτερο Νο) σκάγια στην πρώτη βολή και με χοντρότερα στη δεύτερη ή τρίτη (αν έχουμε αυτογεμές), για να έχουμε αυξημένο βεληνεκές στη δεύτερη και τρίτη βολή.

◊ Ανάλογα με την εποχή: Χρησιμοποιούμε πιο χοντρά σκάγια στο ίδιο θήραμα αν το κυνηγήσουμε χειμώνα απ’ ότι το καλοκαίρι, γιατί το χειμώνα τα μεν τριχωτά έχουν πιο πλούσιο τρίχωμα, τα δε πτερωτά πιο πλούσια πούπουλα.

◊ Ανάλογα με το θήραμα: Στον παρακάτω πίνακα βλέπουμε προτεινόμενα νούμερα σκαγιών και βάρη γομώσεων στο Cal 12, για διάφορα είδη θηραμάτων. Οι διακυμάνσεις που βλέπουμε είναι ανάλογες με το τσοκάρισμα της κάννης και την αναμενόμενη απόσταση που τουφεκάμε συνήθως τα θηράματα αυτά.

Πίνακας 4.3 Κατάλληλο νούμερο σκαγιών και βάρος γόμωσης στο Cal 12 για διάφορα είδη θηραμάτων

◊ Ανάλογα με τον τύπο της βολής: Τα θηράματα όταν βρίσκονται σε κίνηση είναι πιο ευάλωτα απ’ ότι όταν στέκονται ακίνητα και ιδίως τα πτερωτά, διότι όταν πετούν εκθέτουν μεγαλύτερο όγκο του σώματός τους στη δέσμη των σκαγιών. Γι αυτό όταν ρίχνουμε σε μια καθιστή πάπια για παράδειγμα, χρειάζεται να χρησιμοποιήσουμε ένα νούμερο πιο ψιλά σκάγια απ’ ότι θα χρησιμοποιήσουμε αν ήταν σε πτήση.